The House of Worship (Ibadat Khana Story in English)

 

Ibadat Khana

(The House of Worship )  

By

Tipu Salman Makhdoom

Translated from Punjabi

 

1581

Fatehpur Sikri

Akbar's Portuguese Queen, Maria, sat in his lap, engaged in playful intimacy. The Emperor's heart yearned to stay, yet his duty called; all the scholars awaited him in the Ibadat Khana.

"Enough, my love, you must let me go now. Tonight, I must spend in the Ibadat Khana." The Mughal Emperor Akbar said, affectionately laying a hand on Maria's supple, bare hip, attempting to move her aside.

Maria clung to him even tighter and pressed her luscious lips against the Emperor's thick, strong neck. Akbar felt as if a dollop of sweet cream had been placed upon his throat.

"No, Emperor, I won't let you leave tonight. Today, my body burns with a fervent heat. Tonight, I will slake my fire in your Imperial Ocean."

Akbar laughed. Such boldness could only come from a European woman.

از دلّی تا پالم (پنجابی کہانی)

از دِلّی تا پالم

از

ٹیپو سلمان مخدوم

  

1803ء

1803ء وی دنیا دی تاریخ دا عجیب ورھا سی۔ یورپ وچ نپولین انگریزاں نال جنگاں پیا کردا سی تے دنیا دی دوجی نُکڑ تے امریکہ دی سپریم کورٹ نے ماربری بنام میڈِیسن دے مقدمے وچ فیصلہ دتا کہ جے حکومت آئین توں مُتصادم کوئی قانون بنائے تے عدالتاں ایس قانون نوں رد کر سکدِیاں نیں۔

ایہی ورھا سی جیہدے وچ  دِلّی دا لال قلعہ اُداس جاپدا سی۔ کمزور تے لاچار، نالے بُڈّھا۔ اوہدِیاں عظیمُ الشان کندھاں تے عالیشان مِینار بھادوں دی نِکھری دھُپ وچ وی پھِکّے پئے سن۔ مرہٹیاں نےانگریزاں توں جنگ ہار کے شہنشاہِ ہندوستان کمپنی بہادر دی پناہی وچ دے دتا سی تے ہُن شہنشاہِ ہندوستان دا وظیفہ کمپنی بہادر نے دینا سی۔ ایہہ خبر ملن تے شاہ عالم نے زمُرد نوں آکھیا سی کہ سلجوق وزیرِ اعظم نظامُ الملک طُوسی دی عظیم کتاب "سیاست نامہ" وچوں بادشاہ نوں اوہ واقعہ سنائے جیہدے وچ  جنگِ بلخ ہار کے عُمربن لیث نے ایہنا ای کہیا سی کہ سویرے میں امیر ساں، تے شام نوں اسِیر۔

عبادت خانہ (پنجابی کہانی) (Ibadat Khana Story in Punjabi Shahmukhi)

 

عبادت خانہ

از

ٹیپو سلمان مخدوم

 

1581

فتح پور سیکری

 

اکبر دی پرتگالی ووہٹی ماریا اوہدی گودی وچ بیٹھی چہلاں پئی کردی سی۔ اکبر دا جی نہیں سی کررہیا اوہنوں چھڈ کے جان دا پر جانا وی ضروری سی، عبادت خانے وچ سارے عالم اوہنوں اُڈیکدے پئے سن۔

"بس کر جان، مینوں ہُن جان دے۔ اج رات میں عبادت خانے وچ لنگھانی اے۔" مغل شہنشاہ اکبر نے پیار نال ماریا دی لچکیلی تے ملائم ننگی وکھی تے ہتھ رکھ کے اوہنوں اک پاسے کرن دی کوشش کیتی۔

ماریا اوہنوں ہور چمبڑ کے بہہ گئی تے آپنے رسیلے بلھ بادشاہ دی موٹی جاندار دھون اتے رکھ دتے۔ اکبر نوں جاپیا کسے نے ملائی دا پیڑا اوہدی دھون تے رکھ دتا ہووے۔

"نہیں شہنشاہ، اج میں تہانوں نہیں جان دینا۔ اج میرا بدن اگ تے پیا سڑدا اے۔ اج میں تہاڈے شاہی ساگر توں آپنی اگ بھجاواں گی۔"

اکبر نوں ہاسا آ گیا۔ ایہو جئیاں خرمستیاں کوئی یورپین سوانی ہی کر سکدی سی۔

اپنی بیٹی سے معیشت پر گفتگو (Book Chapter)

 

اپنی بیٹی سے معیشت پر گفتگو

سرمایہ داری کی مختصر تاریخ

از

یانیس واروفاکس

(انگریزی سے ترجمہ)

پہلا باب

 

کتاب کے بارے میں

اتنی زیادہ عدم مساوات کیوں ہے؟

اس مختصر کتاب میں، عالمی شہرت یافتہ ماہرِ معاشیات یانیس واروفاکس اپنی بیٹی زینیا کے بظاہر سادہ سوال کا جواب دینے کی کوشش کرتے ہیں۔

ذاتی کہانیوں اور مشہور افسانوں — اوڈیپس اور فاؤسٹ سے لے کر فرینکنسٹین اور دی میٹرکس تک — کا استعمال کرتے ہوئے، وہ وضاحت کرتے ہیں کہ معیشت کیا ہے اور کیوں اس میں ہماری زندگیوں کو تشکیل دینے کی طاقت ہے۔

قریبی اور عالمگیر طور پر قابلِ فہم، اپنی بیٹی سے معیشت پر گفتگو قارئین کو ہمارے دور کے سب سے اہم ڈرامے سے روشناس کراتی ہے، جو ایک پریشان کن دنیا کو سمجھنے میں مدد دیتی ہے جبکہ ہمیں اسے ایک بہتر دنیا بنانے کی ترغیب بھی دیتی ہے۔

Zen & the Art of Motorcycle Maintenance-1---Urdu

 انگریزی اقتباسات کا اردو ترجمہ  

Zen and the Art of Motorcycle Maintenance

by 

Robert M. Pirsig

باب دوئم 

میں اپنے دانتوں سے ایک دستانہ اتارتا ہوں، ہاتھ نیچے لے جا کر انجن کے ایلومینیم والے سائیڈ کور کو چھوتا ہوں۔ تپش بالکل ٹھیک ہے۔ اتنی گرمی ضرور ہے کہ وہاں ہاتھ ٹکایا نہ جا سکے، لیکن اتنی زیادہ بھی نہیں کہ ہاتھ جل جائے۔ وہاں کوئی مسئلہ نہیں ہے۔

اس طرح کے ہوا سے ٹھنڈے ہونے والے انجن میں، حد سے زیادہ تپش اسے 'جام' (seizure) کر سکتی ہے۔ اس مشین کے ساتھ ایسا ایک بار نہیں، بلکہ تین بار ہو چکا ہے۔ اگرچہ اب یہ بالکل ٹھیک لگتی ہے، لیکن میں وقتاً فوقتاً اس کا معائنہ بالکل ویسے ہی کرتا ہوں جیسے کوئی دل کے دورے کے مریض کا حال دیکھتا ہے۔

جب انجن جام ہوتا ہے، تو حد سے زیادہ گرمی کی وجہ سے پسٹن پھیل کر سلنڈر کی دیواروں کے لیے بہت بڑے ہو جاتے ہیں، انہیں جکڑ لیتے ہیں اور کبھی کبھار تو پگھل کر ان کے ساتھ جڑ جاتے ہیں۔ اس سے انجن اور پچھلا پہیہ رک جاتا ہے اور پوری موٹر سائیکل پھسلنا (skid) شروع کر دیتی ہے۔ پہلی بار جب یہ انجن جام ہوا، تو میرا سر اگلے پہیے کی طرف جا گرا اور پیچھے بیٹھا مسافر تقریباً مجھ پر ہی آ چڑھا۔ تقریباً تیس کی رفتار پر پہنچ کر انجن دوبارہ کھل گیا اور چلنے لگا، لیکن میں نے سڑک کنارے بائیک روک دی تاکہ دیکھوں کہ خرابی کیا ہے۔ میرے ساتھی مسافر کو کچھ اور نہ سوجھا تو بس یہی کہا، "تم نے ایسا کیوں کیا؟"

इबादतखाना (कहानी) Ibadat Khana Story in Hindi

 

इबादतखाना

रचनाकार:

टीपू सलमान मख़दूम

पंजाबी से अनूदित

 

 

1581

फ़तेहपुर सीकरी

अकबर की पुर्तगाली महारानी मारिया उसकी गोद में बैठी छेड़छाड़ में मसरूफ़ थी। अकबर का मन उसे छोड़कर जाने को कतई नहीं चाह रहा था, मगर जाना भी अनिवार्य था; इबादतखाना में सारा आलम उसका इंतज़ार कर रहा था।

"बस करो जान-ए-मन, अब मुझे जाने दो। आज की रात मुझे इबादतखाने में गुज़ारनी है।" मुग़ल शहंशाह अकबर ने प्यार से मारिया के लचीले और कोमल नग्न पार्श्व पर हाथ रखकर उसे एक ओर करने का प्रयास किया।

ਇਬਾਦਤ ਖ਼ਾਨਾ (ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀ) Ibadat Khana Story in Gurmukhi Punjabi

 

ਇਬਾਦਤ ਖ਼ਾਨਾ

ਅਜ਼: 

ਟੀਪੂ ਸਲਮਾਨ ਮਖ਼ਦੂਮ

 

 

1581

ਫ਼ਤਿਹਪੁਰ ਸੀਕਰੀ

 

ਅਕਬਰ ਦੀ ਪੁਰਤਗਾਲੀ ਵਹੁਟੀ ਮਾਰੀਆ ਉਹਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਬੈਠੀ ਚਹਿਲ ਕਦਮੀ ਪਈ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਅਕਬਰ ਦਾ ਜੀਅ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਉਹਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾਣ ਦਾ, ਪਰ ਜਾਣਾ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੀ; ਇਬਾਦਤ ਖ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਆਲਮ ਉਹਨੂੰ ਉਡੀਕਦੇ ਪਏ ਸਨ।

"ਬੱਸ ਕਰ ਜਾਨ, ਮੈਨੂੰ ਹੁਣ ਜਾਣ ਦੇ। ਅੱਜ ਰਾਤ ਮੈਂ ਇਬਾਦਤ ਖ਼ਾਨੇ ਵਿੱਚ ਲੰਘਾਉਣੀ ਹੈ।" ਮੁਗ਼ਲ ਸ਼ਹਿਨਸ਼ਾਹ ਅਕਬਰ ਨੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਮਾਰੀਆ ਦੀ ਲਚਕੀਲੀ ਤੇ ਮੁਲਾਇਮ ਨੰਗੀ ਵੱਖੀ 'ਤੇ ਹੱਥ ਰੱਖ ਕੇ ਉਹਨੂੰ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।

ਅਜ਼ ਦਿੱਲੀ ਤਾ ਪਾਲਮ (ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀ)

 

ਅਜ਼ ਦਿੱਲੀ ਤਾ ਪਾਲਮ

ਲੇਖਕ

ਟੀਪੂ ਸਲਮਾਨ ਮਖ਼ਦੂਮ

 

1803

1803 ਵੀ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਤਾਰੀਖ਼ ਦਾ ਅਜੀਬ ਵਰ੍ਹਾ ਸੀ। ਯੌਰਪ ਵਿੱਚ ਨਪੋਲੀਅਨ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਜੰਗਾਂ ਪਿਆ ਕਰਦਾ ਸੀ ਤੇ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਦੂਜੀ ਨੁੱਕਰ 'ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਨੇ ਮਾਰਬਰੀ ਬਨਾਮ ਮੈਡੀਸਨ ਦੇ ਮੁਕੱਦਮੇ ਵਿੱਚ ਫ਼ੈਸਲਾ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਜੇ ਹਕੂਮਤ ਆਈਨ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਕੋਈ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣਾਏ ਤੇ ਅਦਾਲਤਾਂ ਏਸ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਨੇਂ।

ਇਹੀ ਵਰ੍ਹਾ ਸੀ ਜਿਹਦੇ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਲਾਲ ਕਿਲ੍ਹਾ ਉਦਾਸ ਜਾਪਦਾ ਸੀ। ਕਮਜ਼ੋਰ ਤੇ ਲਾਚਾਰ, ਨਾਲੇ ਬੁੱਢਾ। ਓਹਦੀਆਂ ਅਜ਼ੀਮੁਲ ਸ਼ਾਨ ਕੰਧਾਂ ਤੇ ਆਲੀਸ਼ਾਨ ਮੀਨਾਰ ਭਾਦੋਂ ਦੀ ਨਿਖਰੀ ਧੁੱਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਫਿੱਕੇ ਪਏ ਸਨ। ਮਰਹੱਟਿਆਂ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਜੰਗ ਹਾਰ ਕੇ ਸ਼ਹਿਨਸ਼ਾਹੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਕੰਪਨੀ ਬਹਾਦਰ ਦੀ ਪਨਾਹੀ ਵਿੱਚ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਤੇ ਹੁਣ ਸ਼ਹਿਨਸ਼ਾਹੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਦਾ ਵਜ਼ੀਫ਼ਾ ਕੰਪਨੀ ਬਹਾਦਰ ਨੇ ਦੇਣਾ ਸੀ। ਏਹ ਖ਼ਬਰ ਮਿਲਣ 'ਤੇ ਸ਼ਾਹ ਆਲਮ ਨੇ ਜ਼ਮੁਰਦ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਸੀ ਕਿ ਸਲਜੂਕ ਵਜ਼ੀਰੇ ਆਜ਼ਮ ਨਿਜ਼ਾਮੁਲ ਮੁਲਕ ਤੂਸੀ ਦੀ ਅਜ਼ੀਮ ਕਿਤਾਬ "ਸਿਆਸਤ ਨਾਮਾ" ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਓਹ ਵਾਕਿਆ ਸੁਣਾਏ ਜਿਹਦੇ ਵਿੱਚ ਜੰਗੇ ਬਲਖ਼ ਹਾਰ ਕੇ ਉਮਰ ਬਿਨ ਲੇਥ ਨੇ ਏਨਾ ਈ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਸਵੇਰੇ ਮੈਂ ਅਮੀਰ ਸਾਂ, ਤੇ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਅਸੀਰ।

अज़ दिल्लई ता पालम (कहानी)

 अज़ दिल्लई ता पालम

लेखक

टीपू सलमान मख़दूम

 पञ्जाबी से तर्जुमा

1803ء

1803ء का साल दुनिया की तारीख़ में एक अजीब साल था। यूरोप में नेपोलियन अँग्रेज़ों के साथ जंगें लड़ रहा था और दुनिया के दूसरे कोने में अमरीका की सुप्रीम कोर्ट ने "मारबरी बनाम मेडिसन" के मुक़द्दमे में फ़ैसला दिया कि अगर हुकूमत आईन के ख़िलाफ़ कोई क़ानून बनाए तो अदालतें इस क़ानून को रद्द कर सकती हैं। 

यही वो साल था जिस में दिल्ली का लाल क़िला उदास दिखाई देता था। कमज़ोर, लाचार और बूढ़ा। इस की अज़ीम-उश-शान दीवारें और आली शान मीनार भादों की चमकीली धूप में भी फीके पड़े थे। मराठों ने अँग्रेज़ों से जंग हार कर शहंशाह-ए-हिंदुस्तान को कंपनी बहादुर की पनाह में दे दिया था और अब शहंशाह-ए-हिंदुस्तान का वज़ीफ़ा कंपनी बहादुर ने देना था। ये ख़बर मिलने पर शाह आलम ने ज़म्रुद से कहा था कि वो सलजूक़ वज़ीर-ए-आज़म निज़ाम-उल-मुल्क तूसी की अज़ीम किताब "सियासत-नामा" में से बादशाह को वो वाक़िआ सुनाए जिस में जंग-ए-बलख़ हार कर उमर बिन लैस ने सिर्फ़ इतना कहा था कि "सुबह में अमीर था, और शाम को असीर"।