سبزیاں ۔ پنجابی کہانی

سبزیاں

از

ٹیپو سلمان مخدوم

اوہْدی سَت ورھیاں دی دِھی اوہْدے موڈھیاں تے چَڑھی اوہْدے بودے پُٹ رَہی سی جَدّوں اوہْدی ووہٹی نے اوہْدے ہتھ سبزیاں دی اَکّ لمّی  لَسٹ پھڑائی۔ اِتوار دی سویر سی، کیلِسٹروَل وی قابوُ اِچ نہیں سی، اوہْنے سوچیا چلو پیدل ای جانا ہاں، کُج ورزِش اِی ہو جاوے گی۔ اوہْدی دِھی وی اوہْدے دوالے ہو گئی کے اوہ وی نال چلّے گی۔  اوہ فٹّا فَٹ  آپنی نَکّی جئی سَیکل وی پھَڑ لیائی جِدّے پَچھلے  پَئہیے نال دو نِکّے نِکّے پَئہیے لگے ہوندے نے تاں بال ڈَگّن نہ۔

شرم۔ پنجابی کہانی

شرم

از

ٹیپو سلمان مخدوم

بغیرت کتے۔ پنجابی کہانی

بغیرت کتے

از

ٹیپو سلمان مخدوم

اوہ اِک کُتّا سِی۔ بغیرت اَیس لَئی سِی کہ  آپنی بَھین نال سوَندا سِی۔ کوئی کَہندا    وی کی، جَنور سی ،کوئی جاتی دھرمی تے سی نہیں۔ کیہڑا قنون تے کیہڑی لجّا۔ نہ اوہنوں اے کَیہن جوگے بئی اے تیرے جَنگل وِچ ہوندا اے پَر ابادیاں وِچ ایس طَرحاں نہیں چَلدا۔  ابادیاںِ وچ اے گَل بغیرتی۔ تے اوَنترے نُوں سَینسی حَساب نال وی تے نہیں سی دَس سکدے بئی ایس طَرحاں  کَریں گا تے بال بَماریاں نال جَمن گے، جِسراں مامے مسیَر یاں چاچے پھُوپھی  دیاں  دِھیاں نَال وِیاہ رچاؤن آلے ساڈے ٹَبراں وِچ ہوندا اَے۔ ہُن کُتیاں نوں کی کَیہندے۔   کُج وی نہیں سی کہہ سَکدے۔

تھائی کھسرا ۔ پنجابی کہانی

تھائی کھسرا

از

ٹیپو سلمان مخدوم

اوہ تھائی لینڈ دا کُھسرا سی، پر سی رَج کہ سوہنا۔ مینوں اوہ جدوں وی چیتے آوندا اے میری اکھاں اگے اوہدی دو شیواں جھلدیاں نے۔ اکّ اوہدے رسیلے بُل تے دوجی اوہدیاں روندیاں اکّھاں۔

اخیرلی وارے جدوں ساڈھیاں نظراں ملیاں سن تے اوہدی اکھیاں رون ڈھیاں سَن۔ اوہ اَجّ وی ایہی سمجھدا ہووے گا کہ اوس دنیں صرف اوہی رویا سی۔ جد کہ رو میں وی پیا ساں۔

Hello Dad-Story

Hello Dad

By

Tipu Salman Makhdoom

The dumb lying in this grave was my only father. I don’t know if it was because of some kind of hormonal imbalance or what, but he had an abnormal godly passion for creation. I mean he had assumed himself to be a small-scale competitor of God. Used his manly tricks with Mom to produce me. Kept filling his liver with liquor to produce cancer. And did a lot of circus trying to produce wealth and Fame.

Well, to be honest, I am not disrespectful of my father. Its only that he died at 55 and I am now 85 years old. My sons are now older than my father.

پیو۔ پنجابی کہانی

پیو

از

ٹیپو سلمان مخدوم

اکّو اک تے پیو سی میرا، تے او وی مر گیا شوہدا۔ اونوں ہوری لگدا سی او خدا دا نائب نئی مختارِ عام سی۔ سب کُج پیدا کرڻ آلا۔ بےبے چ میرا بی پا کہ مینوں پیدا کیتا۔ آپڻے کلیجے تے شراب دے مینہ ورسا کے سرطان پیدا کیتا تے ساری عمر پُٹھا سِدھا ہو ہو کہ دولت تے عزت پیدا کرڻ دی کوشِشاں کردا ریا۔

نہیں نقش گر

نہیں نقش گر

 از

ٹیپو سلمان مخدوم

کئی سیکنڈ تک وہ فیصلہ نہ کر سکا کہ اُس کی آنکھ کس چیز سے کھلی ہے۔ بچی کے رونے سے یا پیشاب کے پریشر سے۔ ایک طرف سوئی اُس کی منجھلی بیٹی نے ٹانگیں مار مار کر کمبل پائنتی میں اکٹھا کر رکھا تھا۔ دوسری طرف بیوی بیٹھی چھوٹی بیٹی کو چُپ کروا رہی تھی۔ کیا ٹائم ہوا ہے؟ اُس نے بیوی سے پوچھا۔ پونے سات۔ چلو، ابھی الارم بجنے میں پندرہ منٹ ہیں، اُس نے سوچا۔ اور ساتھ ہی کشمکش میں مبتلا ہو گیا کہ پندرہ منٹ لیٹا رہے اور ایک ہی بار اُٹھے یا پھر پیشاب کر کہ آجائے اور پندرہ منٹ لیٹ جائے؟ اُٹھا  جا تو نہیں  رہا تھا مگر اِس طرح تکلیف میں ٹانگیں اکٹھی کر کہ کبھی  اِدھر  اور کبھی اُدھر کروٹیں لینے کا کیا فائدہ تھا۔

گوریاں ڈیݨاں

گورِیاں ڈیݨاں چُڑیلاں دے مقدمے۔ پنجابی
(ݨ= ں + ڑں)
از

ٹیپو سلمان مخدوم

اے مضمون برطانیہ دے مشہور روزوار اخبار گارڈیئن چ  چھپے مضمون توں ماخوذ اے۔ اصل انگریزی مضمون دا ناں تے ویب ایڈریس اے جے:

Why Europe’s wars of religion put 40,000 ‘witches’ to a terrible death۔By Jamie Doward۔Sun 7 Jan 2018

https://www.theguardian.com/society/2018/jan/07/witchcraft-economics-reformation-catholic-protestant-market-share

مضمون:

ہندوستان وچ مغل دور دے عروج دے زمانے وِچ اِک پاسے اکبرِ اعظم دا رتن راجہ ٹوڈرمَل صدیاں تیکر چلݨ والا مُعاشی نِظام بݨا رہیا سی تے دوجے پاسے شاجہاں تاج محل بݨوا رہیا سی۔ تے ایسے  دَور وِچ یورپ چ ڈیݨاں تے چُڑیلاں نوں جیوندے جاݨ ساڑن دا کَم عروج تے سی۔ ١٥٥٠ توں لے کے ١٧٠٠ عیسویں دی ڈُوڈھ صدی وِچ یورپ وِچ گھٹو گھٹ اَسی ہزار(٨٠،٠٠٠)  لوکاں نوں جیوندے جاݨ ایس اِلزام وِچ ساڑ دِتا گیا بئی او ڈیݨ نیں یا فیر ڈیݨا دے نال نیں۔ ایس کَم لئی پورا مقدمہ ہوندا تے گواہاں تے ثبوتاں دی روشنی وِچ زنانیاں نوں ڈیݨا کہہ کے عدالت تے حُکم توں پھائے لا دِتا جاندا یا فیر جیوندے جاݨ ای ساڑیاں جاندا۔

قانون کا طریق کار- اصول قانون

از

ٹیپو سلمان مخدوم 

اولیور وینڈل ہومز کے  مشہورِ زمانہ مضمون دی پاتھ آف لاء سے   ماخوذ

کچھ ہومز کے بارے میں:

اولیور  وینڈل ہومز جونیئر (۱۸۴۱ سے ۱۹۳۵) بیسویں صدی کے شاید سب سے اہم  امریکی فلسفیٔ قانون تھے۔  اُن کا مضمون  دہ پاتھ آف لاء، جو کہ ۱۸۹۸ میں چھپا، امریکی فلسفۂ قانون میں مرکزی اہمیت کی حامل تحریر سمجھا جاتا ہے۔ اِس تحریر میں ہی ہومز نے پرانےتمام برطانوی نژاد نظریوں سے تعلق توڑ کر نئی جہتوں میں سفر کا آغاز کیا اور اِس طرح سے جدید امریکی فلسفۂ قانون کی بنیاد رکھی۔

حرمت : کہانی

 از

ٹیپو سلمان مخدوم

پچاس سالہ اشرف موٹرسائیکل چلاتے ہوئے ڈول رہا تھا۔ اسے سب کچھ دھندلا دھندلا سا نظر آ رہا تھا۔ ایسے محسوس ہو رہا تھا جیسے وہ دنیا کو اپنی بیوی کی آنسو بھری آنکھوں سے دیکھ رہا ہو۔ ہارن کی آوازوں کی جگہ اس کے کانوں میں آنند بخشی کا یہ گیت بج رہا تھا:

میں اس دنیا کو اکثر دیکھ کر حیران ہوتا ہوں،

نہ مجھ سے بن سکا چھوٹا سا گھر، دن رات روتا ہوں،

خدایا! تو نے کیسے یہ جہاں سارا بنا ڈالا۔